SEO Keyword

Chợ

Liên kết nội bộ liên quan

Nam Kỳ phong tục nhơn vật diễn ca

Gò-Công phong cảnh thi: Thanh lịch Gò-công xứ biết chơi,Địa linh nhơn kiệt quả như lời.Vỏ-công hùng cứ bia ngàn thuở,Phạm-Tộc phủ thờ quới một nơi. Phát trước nhiều ông danh tiếng rạng,Nối sau chán kẻ hiển vinh đời.Năm thìn ruổi mắc cơn giông bão,Dựng lại bằng xưa cũng phước trời. Gò-công huyện nhỏ một […]

Chuyện về “Bình Tây đại nguyên soái” Trương Định (P3)

Mặc dù Trương Định qua đời, nhưng cuộc khởi nghĩa do ông lãnh đạo chưa kết thúc. Khi Trương Định khởi binh chống Pháp, con ông là Trương Quyền dù còn rất trẻ nhưng cũng tham gia. Năm 1864 khi Trương Định mất, Trương Quyền thay cha tiếp lục lãnh đạo cuộc khởi nghĩa và […]

Nam Phương Hoàng hậu Jeanne Marie Nguyễn Hữu Thị Lan (1913-1963)

NAM PHƯƠNG HOÀNG HẬU  Nam Phương Hoàng Hậu Jeanne Marie Nguyễn Hữu Thị Lan (1913-1963)  Dòng dõi hoàng hậu Nam Phương  Philippe Lê Phát Đạt (1841-1900) và Huỳnh Thị Tài (1845-1920) sinh ra 7 người con sau: Nicolas Lê Phát Tân (1860-1949), Jean Baptiste Lê Phát Thành (1864-1948), Denis Lê  Phát An (1868-1946), Pierre Lê […]

Gò Công cảnh cũ người xưa xứng đáng được giữ gìn và trân trọng

Cụ Việt Cúc (1906 – 1990) tên thật là Nguyễn Văn Tám (tự Thê), được người dân kính trọng gọi thầy Bảy Thê (sinh quán làng Tân Niên Tây, nay là xã Tân Tây, huyện Gò Công Đông). Từ nhỏ cụ học chữ Nho, hành nghề thuốc Bắc từ lúc 21 tuổi, học thêm về […]

Chuyện về “Bình Tây đại nguyên soái” Trương Định (P1)

Ngay sau khi Pháp chiếm thành Gia Định năm 1859, các cuộc khởi nghĩa ở Nam bộ lần lượt nổ ra. Nếu như cuộc khởi nghĩa của Thủ Khoa Huân là tiêu biểu cho nhà Nho yêu nước, thì cuộc khởi nghĩa Trương Định lại đại biểu cho tướng lĩnh kháng lệnh Triều đình cùng […]

Nhà Nho cuối cùng của đất Gò Công

Mấy năm trước tôi ghé thăm ngôi nhà số 42, khu phố Dương Phú, thị trấn Tân Hòa. Ngôi nhà ba gian tường xây kín kẽ, khuất trong đám cây rậm rạp che phủ cả mảnh sân nhỏ và phần tiền sảnh. Một chút dáng dấp tân thời phía mặt tiền cho thấy dường như […]

Đường Hộ Mưu

Đường Hộ Mưu – Nay đường Nguyễn Văn Côn, từ ngã Tư Long Thuận đến Nhà Thờ Phía Nam con dường Lộ Dương là con đường ranh với khu nội thị dài nhứt, bắt đầu từ Ngã Tư Bình Ân (giờ có Cây xăng Long Thuận), chạy về phía Bắc quẹo vuông gốc rồi đến […]

Phố cổ Gò Công

Tôi nghe người ta nói về “phố cổ Hội An” và “phố cổ Gò Công” từ thời còn học ở trường đại học. Đó là những năm 79, 80 của thế kỷ XX. Cái thời “bao cấp” ấy lúc nào cũng “thiếu” và “đói”. Cái “thiếu” và “đói” đúng với nghĩa bóng lẫn nghĩa đen. […]

Sáng nghĩa thầy trò Gò Công học

GD&TĐ – NGƯT Phan Thanh Sắc chào đời năm Bính Tý 1936 tại Gò Công, làm Hiệu trưởng Trường Trung học Hòa Tân rồi Tổ trưởng Ngoại ngữ Trường THPT Trương Định ở quê nhà. Tháng 3/2000, NGƯT Phan Thanh Sắc về hưu, bèn nghiên cứu địa phương, đã liên tục ấn hành 3 tập […]

Gò Công Xưa – Piscine (Ao Bít Xin) – Hồ tắm xưa ở Gò Công

Piscine, hay còn được người dân địa phương gọi một cách dân dã là “Ao Bít Xin”, là một địa danh độc đáo từng tồn tại ở Gò Công (nay thuộc tỉnh Tiền Giang). Đây không chỉ là một công trình nhân tạo mà còn là một không gian văn hóa, một phần ký ức […]

Chiếc bàn ủi “con gà” nhà tôi

Nhờ có các chị lớn đi học mặc áo dài, cần phải ủi ngay ngắn nên nhà tôi có bàn ủi con gà khá sớm. Thời đó, quần áo nữ thường được may bằng các loại xoa như xoa Pháp, xoa suýt, nilon, xoa nhung mềm mại… dễ bị nhăn khi giặt nên cần phải […]

Thi sĩ Hoàng Tố Nguyên và tuyệt phẩm Gò Me

Nhà thơ tên thật là Lê Hoằng Mưu, sinh năm 1929 tại Gò Me, làng Bình Ân, tổng Hòa Lạc Hạ, tỉnh Gò Công (nay là ấp Gò Me, xã Bình Ân, huyện Gò Công Đông, tỉnh Tiền Giang). Sau khi hoàn tất bậc tiểu học ở Gò Công và bậc trung học ở Trường […]

Gò Công Xưa – Giồng Sơn Qui Lịch Sử – Quê Hương Từ Thái Hậu

Trên đường từ tỉnh lỵ Gò-công về Sài-gòn qua ngõ Long- an, người ta băng qua giồng Sơn-qui khi ra khỏi nhà thờ độ 3 cây số và bắt đầu lên dốc. Giồng Sơn-qui, quê hương bà Từ-Dũ, có hình dáng như con rùa nằm. Trước có tên là Qui-nguyên, nghĩa là Gò rùa về […]

Sự tích ngôi mộ xóm gò và các bộ tướng của Trương Định

Sau khi chủ soái Trương Định tuẫn tiết, căn cứ Đám lá tối trời bị phá hủy, nhiều tướng sĩ hy sinh hoặc bị bắt. Một số theo Phó Đề đốc Trương Công Luận về Rạch Bùn (Tân Bình Điền) rừng cây sâu rộng, thông lên Rạch Cùng (Tân Thành) để lập căn cứ, nhờ […]

Giai thoại về Lâm Sang – Giang hồ đất Gò Công

Vào thời điểm cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, những tổ chức Thiên Địa hội phản Thanh phục Minh ở miền đất Nam Việt Nam đã mất phương hướng hoạt động vì mục tiêu không còn tồn tại. Họ trở thành những băng đảng giang hồ. Băng đảng giang hồ Lâm Sang ở […]

Nghề đóng tủ thờ Gò Công

Một trong những mặt hàng thủ công mỹ nghệ gỗ nổi tiếng của Tiền Giang là tủ thờ Gò Công. Đây là nghề thủ công truyền thống, rất nổi tiếng của Gò Công, được trong và ngoài nước biết đến. “Cái nôi” của chiếc tủ thờ Gò Công là ấp Ông Non, xã Tân Trung, […]

Chuyện ít biết về ‘năm Thìn bão lụt’ xứ Nam Kỳ

Nhắc đến “năm Thìn bão lụt”, nhiều người nghĩ ngay đến cơn bão lụt năm Giáp Thìn 1904 ở xứ Gò Công và nhiều tỉnh Nam Kỳ thời bấy giờ. Đây là trận bão lụt lịch sử, cách đây gần 120 năm. Đến nay, tư liệu về trận bão lũ này không nhiều, chủ yếu […]

Danh y Việt Cúc – nặng lòng với “Gò Công: Cảnh cũ người xưa”

Những ai theo y dược học cổ truyền dân tộc, đặc biệt là với những người thường xuyên nghiên cứu và sử dụng thuốc Nam, thì cái tên danh y Việt Cúc chắc chắn không còn xa lạ. Danh y Việt Cúc tên thật Nguyễn Văn Tám, tự Bảy Thê, y danh Việt Cúc, sinh […]

Con đường sứ Gò Công

Vua Tự Đức (1848-83) cho đắp “con đường sứ” nối từ Gia Định xuống giồng Sơn Quy để liên lạc với quê ngoại (Bà Từ Dụ). Người lớn tuổi ở đây thường nói rằng “nghe ông bà kể lại hồi đắp con đường này, bắt dân chúng phục dịch lao khổ để phá rừng, đào mương đắp lộ, bắc cầu trong hoàn cảnh […]

Những chiến tướng của Trương Định qua tư liệu dân gian ở Gò Công

ĐẶNG KHÁNH TÌNH Đặng Khánh Tình chưa rõ năm sinh năm mất, người thôn Vĩnh Hựu, huyện Kiến Hòa, trấn Định Tường (nay thuộc xã Vĩnh Hựu, huyện Gò Công Tây, tỉnh Tiền Giang). Năm 1859, khi Trương Định phất cờ khởi nghĩa, ông gia nhập nghĩa quân, đầu tiên giữ chức Đội. Về sau, […]

Huỳnh Đình Điển – nhân sĩ nổi tiếng đất Gò Công

Mỹ Tho xưa có Nam Kỳ khách sạn, là một dãy lầu 10 căn nằm cạnh ga xe lửa (phường 1, TP. Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang ngày nay), do doanh nhân Huỳnh Đình Điển làm chủ. Ông người làng Thành Phố, tỉnh Gò Công (nay thuộc TX. Gò Công, tỉnh Tiền Giang), là một […]

Gò Công Xưa – Cầu Tàu

Bến tàu ngày xưa nay hãy còn trơ mặt đó, nhưng đâu còn cảnh phồn-hoa náo nhiệt ngày xưa ? Cây cầu gỗ dựa bờ sông bên đường Gia-Long nối dài, ngày xưa tôi cùng bạn tác đã đặt chân lên biết mấy lần ? Từ Sài-gòn đáp xuống, từ Gò-công trôi lên, sau một […]

Dấu xưa chợ Dinh

Dù tên làng, tên ấp hay tên xã nhưng đối với người dân xứ Gò Công thì cái tên xưa nhiều người vẫn còn nhớ gọi khi nói đến Đồng Sơn, đó là “Chợ Dinh”. Chợ Dinh không chỉ là cái chợ của làng Đồng Sơn mà xa hơn, xưa hơn, nó còn có vai […]

Câu chuyện về Long Mỹ Quận Công Nguyễn Hữu Hào

Một buổi chiều ở Đà Lạt chúng tôi viếng thăm lăng mộ ông bà Nguyễn Hữu Hào, nằm trên một đồi thông rất đẹp, dễ tìm thấy bằng bản đồ Google. Theo các tài liệu thì đây là nơi chôn và thờ ông Nguyễn Hữu Hào và bà Lê Thị Bình, song thân của Nam […]

Gò Công Xưa – Dinh tỉnh trưởng

Người Pháp đến đô hộ nước ta mỗi tỉnh đều cất giống nhau dinh Tham-biện có lầu đồ sộ khang trang hơn Ty Ngân-khố. Dinh chánh Tham-biện tức dinh tỉnh-trưởng ngày nay nằm giữa khuôn viên đất rộng, là dinh thự lớn nhứt trong tỉnh, được xây cất từ năm 1904. Ba cuộc Hội-chợ vào […]

Gò Công Xưa – Ấp Đạo Xưa

Trước thời chiến, phía bên kia cầu Long-chánh là đám đất hoang lát mọc cùng nơi. Lúc người Nhật đến, chưa gì đã tính việc kinh tế, họ cho cất lên tại sở đất này ba kho lớn lợp ngói móc để chứa lúa các nơi gom góp về. Kho cất xong, nhưng chưa chứa […]

Về Gò Công coi chà tôm ra mắm ngon nức tiếng

Đặc sản mắm tôm chà Gò Công (Tiền Giang) được nhiều người biết đến. Nhưng món chấm ngon nổi tiếng này được làm ra như thế nào thì ít ai tận mắt chứng kiến. Mắm tôm chà khởi nguồn là món ăn dân dã, làm từ thịt tôm đất ngọt lành lội dưới dòng nước […]

Bánh vá Gò Công!

Giữa đồng bằng có một khoảng đất nổi cao lên gọi là gò. Sài Gòn có Gò Vấp, trồng cây Vấp. Cách Mỹ Tho 35 cây số, Gò Công là vùng gò đất có nhiều chim công. Tui không tin kiểu cắt nghĩa tưng lên cho đẹp: gò có ‘công về ngủ’ đâu. Thế đất […]

Gò Công Xưa – Vua Thành Thái Với Đồng Bào Gò Công

50 năm trước nước Việt-Nam còn trong thời-kỳ bị Pháp đô-hộ. Đại-diện chánh-quyền thực-dân là Toàn-quyền Paul Doumer, một chánh khách tiếng tăm của nước Pháp đã để danh lại cho cầu Hàm-Rồng nối Hà-nội với Gia-lâm. Cầu này thời Pháp thuộc được đặt tên là cầu Doumer, ngày nay Việt- Nam độc-lập đã cải […]

Gò Công Xưa – Đức Cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng

VỊ GIÁM-MỤC VIỆT-NAM ĐẦU TIÊN LÀ NGƯỜI GÒ-CÔNG : ĐỨC CHA GIOAN BAOTIXITA NGUYỄN-BÁ-TÒNG Các thanh thiếu niên học-sinh trường trung-học Nguyễn-bá-Tòng và phụ-huynh các em có biết chăng trường các em đến học mỗi ngày ở bên Nhà thờ Chợ Đũi, mang danh một người con của tỉnh Gò-Công đã làm rạng-rỡ cho quê-hương […]

Gò Công Xưa – Nhà Văn Hồ Biểu Chánh (1885-1958)

Nói đến nhân vật Gò-công của thời cận-đại, chúng tôi trước nhứt phải nhớ tới người anh cả của chúng tôi trong trận bút trường văn : Hồ-văn-Trung tự Biểu-Chánh. Nhắc đến cụ chúng tôi không khỏi ngậm ngùi vì cảnh người còn kẻ mất, nhớ lại mới năm nào tại ngôi nhà của Thủ-Tướng […]

Gò Công Xưa – Đầm Vạn Thắng Mồ Chôn Xác Giặc Làng Bình Ân Võ Tánh Chiến Tây Sơn

Làng Bình-ân giáp ranh làng thành-phố và Tân-duân (An-hòa) Gò-công, ngày nay dân cư trù mật nhà dọc phố ngang, xe cộ qua lại dập dìu, chợ búa đông người buôn bán. Nhìn vào cảnh sống vui tươi náo-nhiệt, phản ảnh sự phát-triển của tình Gò, có ai dè ngày trước nơi đây là một […]

Gò Công Xưa – Nhơn kiệt Gò Công

ÔNG ĐỐC PHỦ ĐỨC Ông Lê-tấn-Đức người làng Thành-phố, thuở nhỏ theo Hán-học, lớn lên thi đậu ra giúp Triều-đình làm một văn- quan. Gặp thời nhiễu-nhương, triều-đình nhượng bộ địch quân xâm lấn, ông khổ tâm tại vị chờ thời. Là một nho-sĩ trói gà không chặt, con người thuần hậu và thế cô […]

Gò Công Xưa – Luật sư Vương Quang Nhường

Sanh năm 1902 tại Yên-luông-đông, Gò-công. Du học bên Pháp, trải qua các trường cao-học công-pháp, tư-pháp và kinh-tế chánh-trị. Trở về xứ với bằng luật-khoa tiến-sĩ, luận án của ông trình : « Des conflits de lois en Indochine » (về những xung đột luật-pháp ở Đông-dương) được ban giám-khảo ban khen. Nguyên Thơ-ký […]

Gò Công Xưa – Tranh Đấu Với Kẻ Nội Thù: Đội Tấn

Sau vụ thất thủ Gò-công, Trương-Công-Định về lập lại căn-cứ ở Lý-nhơn, giữa một hòn đảo đất phù-sa, cây cối và dừa nước dày đặc phủ kín. Vùng này hoang vu và đầy thú dữ tương tự như Rừng sát, khi nước lớn thì chỉ còn một phần đất nhỏ nhô lên trên mặt nước […]

Gò Công Xưa – Vị trí – Địa giới

ĐỊA-LÝ Tỉnh Gò-công nằm về phía Đông-nam Sài-gòn và thuộc miền Tây Nam-phần Việt-Nam, cách Sài-gòn 45 cây số đường chim bay. Đường bộ 58 cây số : Bắc giáp tỉnh Long- an, Nam giáp tỉnh Kiến-hòa, Tây giáp tỉnh Định-tường, Đông giáp biển Nam-hải. Kể đến nay (1969) chúng tôi được biết Gò-Công gồm […]

Nhà giàu đất Gò Công xưa

So với các tỉnh nằm trong lưu vực giữa hai sông Tiền và Hậu Giang, Gò Công xưa là tỉnh nhỏ, đất hẹp, nhiều phèn và nước mặn, mỗi năm chỉ làm ruộng có một mùa. Tuy nhiên theo nhiều ông già bà cả kể lại đó là một thế đất quý, một thế đất […]

Gò Công Xưa – Trận Thư Hùng : Cuộc Hàn quân Lớn Nhất Của Pháp Tại Gò Công (25-2-1863)

Gương yêu nước và sự anh-dũng của Trương-công-Định không khác nào một thứ men kích-thích dân chúng ái-quốc, thúc đẩy nho-sĩ và thanh-niên các vùng khác ở xa gần nổi lên chống Pháp. Thêm nữa, dân chúng rất đỗi bất bình và các điều khoảng bất lợi của hòa-ước mùng 5 tháng 6 năm 1862, […]

Gò Công Xưa – Di tích lịch sử

ĐỊA DANH “XÓM THỦ” Lúc Tây-sơn và Nguyễn-Ánh đánh nhau, có vị thủ khoa xuất thân, người huyện Ninh-hòa, tỉnh Bình-thuận, lánh nạn Tây-sơn vô ngụ tại làng Yên-luông-đông (Gò-công) mở trường dạy học, nay còn di tích là « xóm ông Thủ ». Ông tên là Ngô-tùng-Châu, một bực văn tài có nhiều mưu […]

Giáp Thìn thương nhớ Gò Công

Nhạc Hoàng Phương, giọng ca Bảo Yến: “Dưới nắng hồng, tôi đi giữa Gò Công. Đất như cao, trời như thấp lại. Trong khoảng không trên sóng biển chập chùng, Chỉ còn lại dáng mẹ hiền Gò Công …” Gò Công?! Mùng Một Tết Nguyên Đán là thứ Bảy, ngày10, tháng Hai, năm 2024. Năm […]

Gò Công Xưa – Gò Công Dưới Chế Độ Tân Trào

Người Pháp xâm-chiếm Gò Công từ năm 1861 nhưng chỉ hoàn-toàn làm chủ huyện Tân-hòa vào năm Giáp-Tý 1864 sau khi hạ được vị anh hùng Trương-Công-Định. Nước non đổi chủ, cảnh vật điêu tàn, lòng người giao động, ai ai cũng ngậm ngùi cho là số trời đã định, chấm dứt cơ-nghiệp chúa Nguyễn […]

Gò Công Xưa – Những Anh Hùng Kháng Chiến Gò Công Với Những Trận Đánh Lịch Sử

Việc huy động lực lượng để đánh Gò-công và bổ nhậm các sĩ quan để đối phó với ông, tường thuật sau đây: Lấy xong Saigon ngày 18-2-1859, Đô-đốc Charner thấy cần phải đánh lấy Định-tường để giữ an phòng tuyến và để mở rộng khu vực hoạt động giới hạn bởi các con sông […]

Gò Công trong tiểu thuyết Hồ Biểu Chánh

Phan Thanh Sắc Thân thế Hồ Biểu Chánh Ông tên thật là Hồ Văn Trung, tự là Biểu Chánh, bút hiệu là Thứ Tiên (thường ký trong các bài thơ), sinh  ngày  1-10-1885 (năm Ất Dậu) tại làng  Bình Thành, tỉnh Gò Công, trong một gia đình nghèo, đông con ( ông là người con […]

Gò Công Xưa – Chúa Nguyễn Ánh Khắc Phục Đất Nam Kỳ – Gò Công Được Lập Nền Hành Chánh

Năm Đinh-Vị 1787, Chúa Nguyễn-Phúc-Ánh từ Xiêm- quốc kéo quân về, tiến vào cửa Cần-giờ. Nguyễn-Lữ lui binh đóng giữ ở Lạng-phụ (thuộc Biên-hòa), giao cho Thái-Bảo Phạm-Văn-Tham giữ thành Gia-định. Chúa Nguyễn đánh phá mãi không được bèn lập kế ly gián, khiến Phạm-Văn- Tham và Nguyễn-Lữ nghi ngờ lẫn nhau, bằng cách viết […]

Bí ẩn những lò võ Gò Công – Kỳ cuối: Trước cú knock-out của thời cuộc

Trải qua thời vàng son, ngày nay võ Gò Công gần như chỉ còn trong hoài niệm. Những võ đường vẫn còn dấu tích và những võ sĩ lừng danh khi xưa như Trần Bình Long, Phan Thành Công vẫn còn sinh sống tại quê nhà. Ông Võ Ngọc Thi là người “ngoại đạo” nhưng […]

Người nhạc sĩ tài hoa đã khai sinh ‘dòng nhạc Gò Công’

Địa danh Gò Công ở Tiền Giang những năm 1980 đã bỗng dưng nổi danh khắp cả đất nước, xuất phát từ một băng nhạc trữ tình do nhạc sĩ Quốc Dũng biên tập, phối khí và sản xuất dựa trên các sáng tác của nhạc sĩ Hoàng Phương. Có lẽ chính nhạc sĩ Quốc […]

Gò Công có gì mà đi hoài?

Ở Sài Gòn, có hai nơi đầu tiên tôi nghĩ đến mỗi khi thấy cần phải đi đâu đó nạp năng lượng là Cần Giờ và Gò Công. Mỗi nơi một vẻ đủ cho tôi tiếp tục chuỗi suy ngẫm về cuộc sống, lịch sử, địa lý, cái hồn, cái cốt… Kênh Chợ Gạo, Tiền […]

Những chuyện xưa, tích cũ ở Gò Công

Chuyện cổ lưu truyền tại Gò Công (nay thuộc Tiền Giang) phong phú và thú vị, tác giả Việt Cúc tái hiện trong quyển sách “Gò Công cảnh cũ người xưa”, phản ánh đầy đủ về quá khứ đầy biến động của vùng đất này. “Năm Thìn bão lụt” “Năm Thìn bão lụt” xảy ra […]

Gò Công – Bí ẩn Làng thành phố đầu tiên của lục tỉnh – Kỳ 1: Tìm lại dấu xưa Làng thành phố

Tỉnh Tiền Giang vừa công bố năm 2025 thị xã Gò Công “lên thành phố”. Nhưng 137 năm trước, năm 1885, vùng đất hiện nay là thị xã Gò Công đã được người Pháp gọi là “Làng thành phố”, đô thị đầu tiên với tên gọi thành phố của đất Nam Kỳ lục tỉnh. Dinh […]

Hồi ức về trận bão lụt thảm khốc năm Giáp Thìn 1904 ở Gò Công

Giữa trưa ngày chủ nhật 1/5/1904, trong lúc người dân Tân Thành đang náo nức chuẩn bị cho lễ cúng Kỳ yên theo tập tục hàng năm, thì trời đang nắng gắt bỗng dưng kéo mây mờ mịt, mưa lác đác, gió giông dần mạnh lên… Biển Tân Thành (thuộc huyện Gò Công Đông-Tiền Giang), […]

Hình ảnh hiếm về mảnh đất Gò Công thập niên 1920

Kiến trúc hoành tráng của Dinh Tỉnh trưởng, khu lăng mộ ông ngoại vua Tự Đức, nét cổ kính của chùa Đồng Sơn… là những hình ảnh tư liệu quý về Gò Công thập niên 1920 do người Pháp thực hiện. Chợ Gò Công thập niên 1920, ngày nay là chợ Gò Công cũ ở […]

Gò Công – Kỳ cuối: Mong gặp lại Làng thành phố vàng son một thủa

Việc chính quyền Tiền Giang quyết định đưa thị xã Gò Công trở lại vị thế thành phố khiến người dân vui mừng. Liệu có thể khôi phục những nét cổ kính, vàng son một thuở của Gò Công xinh đẹp để phát triển du lịch như phố cổ Hội An? Kho bạc Gò Công […]

Bí ẩn những lò võ Gò Công – Kỳ 1: Đêm quyết đấu

Không chỉ là quê hương tuyệt sắc giai nhân như Nam Phương hoàng hậu, đất Gò Công (thuộc tỉnh Tiền Giang nay) một thời vang danh thiên hạ với các võ đài rực lửa cùng những tay đấm khét tiếng thà chết chứ không để hổ danh sư phụ, võ đường. Các võ sĩ Gò […]

Bí ẩn những lò võ Gò Công – Kỳ 2: Đi tìm khởi thủy dòng võ xứ Gò

Trước nhà là khoảng sân với giàn mướp xanh tươi, bên cạnh khu vườn trĩu quả. Chính góc sân này cách đây non một thế kỷ, ông Bảy Bổn truyền võ công cho đệ tử tứ phương. Các võ sĩ của võ đường Triệu Tử Long đi thi đấu trước năm 1975 – Ảnh GIA […]

Những dấu xưa đáng nhớ ở huyện Gò Công Tây

Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, huyện Gò Công Tây, tỉnh Tiền Giang hôm nay đã khoác lên mình diện mạo mới. Thế nhưng, mỗi khi nhắc đến vùng đất Gò Công nói chung, huyện Gò Công Tây nói riêng, nhiều người vẫn còn nghĩ đến những dấu tích cũ với nhiều giá […]

Cá bống dừa, món ngon miệt vườn

Ở miệt vườn ven sông Tiền, cá bống dừa (hay còn gọi cá bống đen) có mặt quanh năm trong sông rạch, mương đìa. Có nhiều cách săn bắt như đặt lọp, cắm câu, kéo lưới, thụt hang… nhưng kỳ thú nhất vẫn là đi câu. Cá bống dừa chiên trộn xoài sống, nước mắm […]

Một ngày ở Gò Công

Đất Gò Công xưa (Tiền Giang) – Nay gồm huyện Gò Công Đông, thị xã Gò Công và huyện Gò Công Tây, được bao bọc bởi sông Vàm Cỏ ở phía Bắc, sông Chợ Gạo (sông Trà) ở phía Tây, sông cửa Tiểu ở phía Nam và biển Đông – vốn là căn cứ địa […]

Bóng hình làng Thành Phố

Năm 1867 là năm Pháp chiếm hết 6 tỉnh Nam Kỳ rồi chia thành 20 vùng Tham biện. Huyện Tân Hòa đổi thành Vùng Tham biện Gò công. Viên Chánh Tham biện đầu tiên của Sở Tham biện Gò Công (Inspection de Gò Công) là Hải quân Trung Úy Guys cho xây thành lính tập […]

Bánh vá – một trong các món ngon Gò Công

Bánh vá, món ăn chỉ có ở Gò Công, nhưng phải là dân Gò Công cố cựu mới biết, còn “dân tứ xứ” về đây không phải ai cũng biết cả đâu! Người Gò Công trong nước, đám trẻ bây giờ đa phần ít còn biết món bánh vá. Còn người Gò Công ở hải […]

Hủ tíu Gò Công

Hủ tíu – còn gọi hủ tiếu – là món ăn phổ biến khắp phía nam, đến nay đã xuất hiện ở miền trung và miền bắc. Trong các chương trình liên hoan văn hóa ẩm thực Việt Nam tại nước ngoài, đặc sản hủ tíu luôn được trân trọng giới thiệu. Tuy nhiên, dẫu […]

Tình người Gò Công

Địa danh Gò Công rất quen thuộc với người miền Nam là vùng đất được khai phá đầu tiên và phát triển hơn 300 năm cùng thời điểm với Sài Gòn – Gia Định – Đồng Nai – Bến Nghé. Đường vào nhiều nhà là cái cầu nhỏ bắc qua kênh… (Ảnh qua mainguyen1512.blogspot.com) Gò […]

Cầu Huyện

Như đã nói là chuyến về Gò Công vừa qua tôi đã gặp được nhiều cái hay. Cái hay nhứt là tôi tìm gặp giấy điền thổ xóm Cầu Huyện, chỗ ngày xưa tôi ở lúc còn nhỏ trước khi lên Saigon học trung hoc Pétrus . Bản đồ (plan cadastral) nầy làm năm 1882. Mời xem […]

Thăng trầm chợ Gò Công

Đến năm 1940 là năm tôi bắt đầu “đi” chợ Gò Công. Tôi thường theo cha tôi đến nhà cô ruột ở phía Nam chợ. Tôi quen dần các con đường ở chợ. Tôi nhớ như in dòng kinh Salicetti, hai bên bờ kè của nó và ba chiếc cầu trong nội thị…Tất cả đều […]

Pháp lập làng thành phố làm Tỉnh lỵ Gò Công

Đoạn cuối giòng sử cuộc Kháng chiến của Đại tướng quân Trương công Định chống Pháp có ghi “Pháp sau khi hạ được Trương công tại Đám là tối trời làng Gia Thuận, đem thi hài người về Gò Công phơi ở nhà lồng chợ 3 ngày rồi cho Bà Hầu Trần Thị Sanh (*) […]

Đề Lao – Khám Đường

Đề lao (Prison) thời Pháp nằm ở khu đất sau Trường Quan, dân gọi là “Khám”, chung quanh có tường dầy gắn miểng chai, ngày nay đường mở rộng nên mất vòng tường bao, vẫn còn một dãy giáp Trường Quan mặt Nam làm Nhà trẻ Sơn Ca 2 và các toà đứt khúc bên […]

Tài nguyên du lịch Gò Công – Kỳ 3 – Kiến nghị

KIẾN NGHỊ: 3.1. Mục tiêu phát triển du lịch: 1) Quí sự bền vững, thiết thực, hiệu quả. 2) Nâng cao lợi ích kinh tế xã hội cho cộng đồng địa phương, 3) Gìn giữ được di sản văn hóa. 4) Không gây ảnh hưởng tiêu cực với môi trường. 3.2. Kiến nghị với các nhà quản lý, khai […]

Khu Nam và khu Bắc qua kinh SALICETTI

Trở lại nhìn công trình xây dựng làng Thành Phố và nội thị Gò Công của viên Chánh Tham biện Guys, ta thấy trục Kinh Salicetti phân chia nội thị thành 2 khu Nam và Bắc. Khu Nam là khu phố dân cư, chợ búa buôn bán sầm uất từ trục chính đã nhắc là […]

Cuộc khởi nghĩa của Trương Định (1862 – 1864)

Sau khi Gò Công rơi vào tay giặc. Tri huyện Tân Hòa là Đỗ Trình Thoại vì để mất thành nên bị cách chức, cho lập công chuộc tội. Đỗ Trình Thoại huy động dân binh, đêm 22-6-1861, tấn công quân Pháp đồn trú tại Gò Công. Trung úy Vial bị trọng thương, tên lính […]

Gò Công – Tiền Giang hơn 100 năm trước

Ngày nay chúng ta biết đến thị xã Gò Công khi nói đến tỉnh Tiền Giang, ít ai biết được rằng hơn 100 năm trước thị xã nằm ven con rạch thơ mộng này đã từng là một đơn vị hành chính cấp tỉnh đông dân cư và trù phú. Bài viết về tỉnh Gò […]

Gò Công – Bí ẩn Làng thành phố đầu tiên của lục tỉnh – Kỳ 2: Chuyện lạ nữ hào phú đất Gò Công

Gò Công là đất địa linh nhân kiệt, nổi tiếng giàu có với những tên tuổi như ông Phủ Khiêm, Huyện Đậu, Huyện Hiếu, Hội đồng Hạc, Đốc phủ Hải… Chợ Gò Công xưa, nơi bà Tư Nói khởi nghiệp từ nghề bán trầu cau – Ảnh tư liệu Nhưng các đại gia này đều […]

Khám phá vẻ đẹp Gò Công

Xứ Gò Công (Tiền Giang) nổi tiếng là quê hương của nhiều nhan sắc nức tiếng Nam Bộ. Nhưng ít ai biết thị xã ven biển ấy cũng có những danh lam thắng cảnh đẹp níu chân bao du khách. Hơn 20 năm sống ở Sài Gòn, thế hệ trẻ chúng tôi đam mê dịch […]

Ba chiếc cầu bắc qua kinh SALICETTI nội thị

Khi vét đào Kinh Salicetti nội thị Pháp cho bắc 3 cây cầu sắt trên 3 trục lộ Nam Bắc. CẦU HUYỆN Bây giờ, ai là người Gò Công cũng đều nghe đến Cầu Huyện, có thể cũng biết chỗ Cầu Huyện nhưng mấy ai thấy dáng dấp chiếc cầu sắt nầy. Cây cầu nằm […]

Thành “Xăng Đá” và tỉnh lỵ Gò Công

“Xăng Đá” là tên đọc trại của hai chữ “Solda”, có nghĩa là “lính” (thành “xăng đá” tức thành lính). Ba năm sau khi Pháp làm chủ Gò Công (1868), họ bắt đầu xây thành “xăng đá” để củng cố an ninh trật tự vùng mới chiếm. Bước kế tiếp, người Pháp cho xây dinh […]

Đồn Mã Tà

Tiếp Kho bạc là bốn căn dành cho Phú lích (Commissariat de Police) dân gọi là Mã tà. Lúc đó khi có đánh lộn hay có chuyện tranh chấp nghiêm trọng, dân ở đồng thì la lên “Bớ làng xóm…” còn dân Chợ thì la “Bớ Mã tà…”. Việt Nam Tự điển của Hội Khai […]

SƠN VƯƠNG – một hảo hán Gò Công

SƠN VƯƠNG (Chuyện về Trương Văn Thoại – một tráng sĩ đất Gò Công) Trương Vạn Năng (Trương Văn Thoại) sinh năm 1090 tại Gò Công, lớn lên trong phong trào yêu nước giữa thập niên 20 với thần tượng là chí sĩ Nguyễn An Ninh. 1926, vừa sang tuổi 17, Sơn Vương đã bị […]

Kỳ thú chuyện về vùng đất linh thiêng Gò Công

Vào năm 1834, bắt chước cách tổ chức hành chính của nhà Thanh, vua Minh Mạng cho đổi tên “trấn” thành “tỉnh”, rồi lập thêm tỉnh mới An Giang, như vậy Nam Kỳ lục tỉnh ra đời. Từ lúc đó Tân Hóa gồm phần đất thuộc tỉnh Gò Công sau này, mặc dù nằm sát […]

Văn tế Trương Công Định

Hỡi ơi! Giặc cỏ bò lan; Tướng-quân mắc hại. Ngọn khói Tây-bang đóng đó, cõi biên còn trống đánh sơn-lâm; Bóng sao Võ-khúc về đâu, đêm thu vắng tiếng canh dinh-trại. Nhớ tướng quân xưa: Gặp thuở bình cư; Làm người chí đại. Từ thuở ở hàng viên lữ, pháp-binh trăm trận đã làu; Đến […]

Lễ hội Kỳ yên – Nét văn hoá truyền thống còn lưu giữ

Hàng năm, cứ vào độ vầng trăng tháng cuối tròn dần là xóm làng Gò Công Tây rộn ràng trong Lễ hội Kỳ yên. Trẻ em xúng xính trong bộ quần áo mới, người lớn tươm tất y phục chỉnh tề, hồ hởi nhanh bước tề tựu trước đình làng trong ngày lễ hội. Vùng […]

Quân dân Định Tường và Gò Công chống thực dân Pháp xâm lược (1859 – 1894)

Quân viễn chinh Pháp và Tây Ban Nha dò biết quân dân Định Tường phòng thủ tuyến kinh Bảo Định nghiêm ngặt nên đầu tiên chúng định tiến theo kinh Rạch Chanh. Nhưng bấy giờ kinh nầy bị cạn lấp, tàu chiến vào khó khăn, lại không nắm được tình hình phía bên kia sông […]

GÒ CÔNG – KHỞI NGHĨA Tháng Tám 1945

Sau cuộc khởi nghĩa tháng 11- 1940, cơ sở Đảng cũng như phong trào quần chúng ở Mỹ Tho bị tổn thất nặng. Hầu hết, cơ sở Đảng từ tỉnh đến huyện, xã đều bị địch phá rã. Nhiều cán bộ, đảng viên và quần chúng tích cực bị giết hại, bị tù đày. Một […]

Biển Gò Công

Từ Cần Thơ theo Quốc lộ 1 về hướng TP Hồ Chí Minh khoảng 120km, đến ngã ba Trung Lương thuộc TP Mỹ Tho, rẽ theo tỉnh lộ 862 hơn 30 cây số… bạn đến Gò Công. Nơi đây là quê hương của hai vị hoàng hậu triều Nguyễn là Từ Dũ và Nam Phương, […]

Xã Lới (Gò Công)

Lục lạo trong văn hóa Nam Kỳ thấy có nhiều từ đọc trại đi do kị húy, có nhiều từ là dân đọc…. cho vui, cho khác với vùng khác. Thí dụ: Bắc Kỳ kêu hạt, Nam Kỳ thay thay hột. Bắc Kỳ đĩa, Nam Kỳ dĩa. Nhặt thành lượm, thóc thành lúa, nhạt thành […]

Cậu Hai Miêng – Huỳnh Công Tấn (1837 – 1874)

Trước năm 1945, phía trước nhà lồng chợ Gò Công có một tấm bia đá lớn của Pháp dựng lên để kỷ niệm một người Việt có công tận tụy với nước Pháp: “À la mémoire de Lãnh Binh Huỳnh Công Tấn, Chevalier de Légion d’honneur, fidèle serviteur de la France” (Tưởng nhớ Huỳnh Công Tấn, Lãnh […]

Gò công, nơi phát tích các dòng họ quý tộc

Viết bộ “Nam Kỳ lục tỉnh”, chúng tôi chỉ có một ước vọng nhỏ là mời bạn đọc đi thăm các miền đất nước phương Nam, từ thời hoang sơ mới khai phá, trải bao thăng trầm, những biến động chính trị, lịch sử dồn dập giữa thế kỷ 20, cho tới thời hiện lại. […]

Lê Dinh

Lê Dinh sinh năm 1934 (tuổi Giáp Tuất) tại làng Vinh Hựu, tỉnh Gò Công. 1948-1953: Học Trung học ở Collège Le Myre de Vilers (MỹTho) . 1953-1955: Học trường Cao đẳng Vô Tuyến Điện Saigon (Ecole Supérieure de Radióelectricité de Saigon). 1955-1957: Dạy học (Pháp văn và âm nhạc) ở Gò Công và ở […]

Ao Trường Đua Gò Công

“Ao làng mây tắm trăng bơi Nước trong như nước mắt người tôi yêu…” (Thơ Hoàng Tố Nguyên) Ao Trường Đua (thị xã Gò Công) có lịch sử hình thành từ hơn 80 năm nay. Thời Pháp thuộc, nhằm mục đích lấy đất đắp đường vào chợ vốn xây dựng ở vùng đất trũng ven […]

Mấy thiên tai lớn ở Gò Công

Những ai thuộc lớp tuổi trung niên trở lên, sinh trưởng ở miền Nam, chắc chắn rằng trong đời cũng từng nghe ông già bà cả nhắc tới câu: “Năm Thìn bão lụt”. Trận bão lụt kinh hồn, tàn phá hết hoa màu, nhà cửa, mùa màng tài sản và cuốn đi vô số sinh […]